E-Ticaret Kampanya Sonrası Analiz Nasıl Yapılır?
E-Ticaret Kampanya Sonrası Analiz Nasıl Yapılır?
Kampanya günleri geçtiğinde çoğu işletme toplam satışa bakıp memnun olur ya da hayal kırıklığına uğrar. Oysa indirimli bir dönemin başarısı satış adedinden değil, geride bıraktığı kârdan ve kazandırdığı müşteriden anlaşılır. e-ticaret kampanya sonrası analiz, bu değerlendirmeyi sayılara dayandıran çalışmadır. Yapılmadığında aynı hatalar her kampanyada tekrarlanır. Bu yazıda kampanya bittikten sonra hangi başlıklara, hangi sırayla bakmanız gerektiğini ele alıyoruz.
Peki e-ticaret kampanya sonrası analiz nasıl yapılır? Veri toplamadan karara kadar adımları inceliyoruz. Kampanya performansını Ranklike buybox takip sistemi ile izleyebilirsiniz.
e-ticaret kampanya sonrası analiz nedir
e-ticaret kampanya sonrası analiz, indirim veya kampanya döneminin satış, maliyet, stok ve müşteri etkilerinin dönem bittikten sonra incelenmesidir. Amaç, bir sonraki kampanyayı daha iyi kurmaktır.
Neden Yapılmalı: Kampanya sırasında alınan kararlar hızlı ve baskı altında verilir. Hangisinin işe yaradığı ancak sonrasında sakin bir bakışla görülür.
- Ne Zaman Yapılmalı: Kampanya bittikten hemen sonra değil, iade ve iptal dalgası geçtikten sonra yapılmalıdır. Erken analiz yanıltıcı sonuç verir.
- İade Süresini Beklemek: İadeler tamamlanmadan hesaplanan satış rakamı olduğundan yüksek görünür. Bu nedenle bekleme süresi gereklidir.
- Hangi Veriler Toplanır: Satış adedi ve tutarı, indirim oranı, kargo maliyeti, reklam harcaması, iade oranı ve yeni müşteri sayısı temel verilerdir.
- Karşılaştırma Dönemi Seçmek: Kampanya dönemi, hemen öncesindeki normal dönemle karşılaştırılmalıdır. Ayrıca geçen yılın aynı kampanyası da referans alınır.
Normal Günle Kıyaslamak
Kampanya satışının ne kadarının gerçek artış olduğu ancak normal günle karşılaştırılarak anlaşılır. Bu fark gerçek etkiyi gösterir.
Satış Kaydırma Etkisi: Kampanya, ileride yapılacak alışverişleri öne çekmiş olabilir. Bu durumda artış göründüğü kadar büyük değildir.
- Kampanya Sonrası Düşüş: Kampanyayı izleyen günlerde satışın normalin altına inmesi beklenir. Bu düşüşün büyüklüğü analize dahil edilmelidir.
- Kârlılık Hesabı: En kritik adım, kampanyadan geriye ne kaldığının hesaplanmasıdır. Kâr marjı hesaplama bu hesabı kurar.
- İndirim Maliyeti: Verilen indirimin toplam tutarı ayrı bir kalem olarak görülmelidir. Bu tutar genelde tahmin edilenden büyüktür.
- Komisyon ve Kesintiler: Pazaryeri kampanyalarında komisyon ve ek kesintiler artabilir. Bu kalemin kampanya hesabına ayrı yazılması gerekir.
Kargo Maliyeti: Ücretsiz kargo uygulandıysa bu maliyetin kampanyaya yüklenmesi gerekir. Aksi halde kârlılık yanlış görünür.
Reklam Harcaması
Kampanya döneminde reklam maliyeti belirgin biçimde yükselir. Reklam raporlama bu artışı izlemeyi sağlar.
Reklam Getirisi: Harcanan bütçenin ne kadar satış getirdiği kanal bazında hesaplanmalıdır. Toplam bakış, zayıf kanalları gizler.
- Ürün Bazlı Sonuçlar: Hangi ürünlerin satıldığı kadar hangilerinin satılmadığı da önemlidir. Beklenip satmayan ürünler sonraki plana ders olur.
- Lokomotif Ürünler: Kampanyada öne çıkan ürünler diğerlerinin satışını da taşır. Bu ürünlerin tespiti sonraki seçimleri kolaylaştırır.
- Zarar Ettiren İndirimler: Bazı ürünlerde indirim marjı tamamen silebilir. Ürün bazlı kâr hesabı bu durumu ortaya çıkarır.
- Stok Tarafı: Kampanya sonunda hangi ürünün tükendiği, hangisinin elde kaldığı incelenmelidir. İki durum da farklı sorunlara işaret eder.
- Tükenen Ürünler: Erken tükenen ürünler kaçırılmış satış anlamına gelir. Stok tükenmesi önleme bu kaybı ele alır.
Elde Kalan Stok: Kampanya için alınıp satılamayan ürünler sermaye bağlar. Bu stoğun ne yapılacağına hızlı karar verilmelidir.
Operasyon Performansı
Siparişlerin zamanında çıkıp çıkmadığı kampanyanın gizli notudur. Gecikmeler, sonraki kampanyanın kapasite planını belirler.
Gecikme ve Kapasite: Hazırlanamayan sipariş sayısı kaydedilmelidir. Sipariş öncelik yönetimi bu konuyu ele alır.
- Kargo Performansı: Teslim süreleri kampanya döneminde uzar. Bu uzamanın müşteri yorumlarına etkisi ölçülmelidir.
- İade Oranı: Kampanya dönemi iadeleri normal dönemden yüksek olma eğilimindedir. Bu oranın ürün bazında incelenmesi gerekir.
- İade Nedenleri: Aceleyle verilen siparişlerde beklenti uyuşmazlığı artar. Nedenlerin kaydı, ürün içeriğini iyileştirmek için kullanılır.
- Müşteri Tarafı: Kampanyanın kaç yeni müşteri kazandırdığı en değerli çıktılardan biridir. Bu sayı tek başına yeterli değildir.
- Yeni Müşteri Kalıcılığı: Kampanyada gelen müşterinin ikinci alışveriş yapıp yapmadığı izlenmelidir. Tekrar satın alma oranı bu izlemeyi anlatır.
Mevcut Müşteri Etkisi: İndirimin, zaten alışveriş yapacak müşterilere verilip verilmediği sorgulanmalıdır. Bu durum gereksiz marj kaybı üretir.
Sepet Tutarı Değişimi
Kampanya döneminde ortalama sepet tutarının artması ya da azalması önemli bir sinyaldir. Düşüş, indirimin yanlış kurulduğunu gösterir.
Kanal Bazlı Karşılaştırma: Her kanalın kampanya performansı ayrı değerlendirilmelidir. Trendyol ve Hepsiburada gibi kanallarda kampanya yapısı ve müşteri davranışı farklıdır.
- Kendi Sitesi ile Pazaryeri: Kampanyanın hangi kanalda daha kârlı sonuç verdiği hesaplanmalıdır. Bu bilgi bütçe dağılımını belirler.
- Kampanya Türünü Değerlendirmek: Yüzde indirim, kupon, ikinci ürün avantajı ve ücretsiz kargo farklı sonuç verir. Hangisinin işe yaradığı ölçülmelidir.
- Kupon Kullanım Oranı: Dağıtılan kuponların ne kadarının kullanıldığı önemli bir göstergedir. Düşük kullanım, iletişimin zayıf kaldığını gösterir.
- İletişim Performansı: E-posta, bildirim ve sosyal medya duyurularının katkısı ayrı ölçülmelidir. Hangi mesajın çalıştığı bilinmelidir.
Site Performansı: Yoğun trafikte sitenin yavaşlaması satış kaybı üretir. Kampanya günlerindeki teknik sorunlar kayda geçmelidir.
Dönüşüm Oranı
Artan trafiğin ne kadarının satışa döndüğü incelenmelidir. Düşen dönüşüm, trafiğin niteliksiz olduğunu gösterir.
Trafik Kaynakları: Ziyaretçinin nereden geldiği kampanya iletişiminin başarısını gösterir. Bu veri sonraki bütçe dağılımını yönlendirir.
- Ekip Geri Bildirimi: Kampanya sırasında ekibin yaşadığı zorluklar yazılı alınmalıdır. Bu bilgi hiçbir raporda görünmez.
- Yazılı Değerlendirme: Analiz sonuçlarının kısa bir belgeye dönüşmesi gerekir. Konuşulan sonuçlar bir sonraki kampanyada hatırlanmaz.
- Öğrenilenleri Takvime Taşımak: Her bulgunun sonraki kampanya planına eklenmesi gerekir. Kampanya takvimi bu aktarımı kolaylaştırır.
- Hedeflerle Karşılaştırma: Kampanya öncesi belirlenen hedeflerle sonucun karşılaştırılması gerekir. Hedefsiz kampanyanın analizi de zayıf kalır.
- Sık Yapılan Hata: Kampanyayı yalnızca satış adediyle değerlendirmek en yaygın hatadır. İndirim, kargo ve reklam maliyeti görülmeden başarı konuşulamaz.
e-ticaret kampanya sonrası analiz Özeti: İadeler tamamlandıktan sonra kârlılığı ürün ve kanal bazında hesaplamak, stok ve operasyon performansını eklemek ve bulguları yazılı hale getirmek analizin özüdür.
İade ve iptal dalgası tamamlandıktan sonra yapılmalıdır. Erken yapılan analiz satışı olduğundan yüksek gösterir.
Satış, indirim tutarı, komisyon, kargo ve reklam maliyeti, iade oranı ve yeni müşteri sayısı temel başlıklardır.
Satış adedi yerine kampanyadan kalan net kâr ve kazanılan kalıcı müşteri üzerinden ölçülmesi gerekir.
Kampanya öncesi normal dönem ve geçen yılın aynı kampanyası birlikte referans alınır.
Normaldir. Kampanya ileri tarihli alışverişleri öne çektiği için izleyen günlerde satış geriler.
Bazı ürünlerde indirim marjı tamamen silebilir. Bu durum yalnızca ürün bazlı kâr hesabıyla görülür.
Kampanya dönemindeki kararlar daha aceleci verildiği için beklenti uyuşmazlığı ve iade artar.
Değerlendirilmelidir. Komisyon yapısı ve müşteri davranışı kanala göre belirgin biçimde değişir.
Kısa bir belgeye dökülerek sonraki kampanya planına ve takvime doğrudan aktarılması gerekir.
Bir kampanyanın değeri, bittiği gün değil analiz edildiği gün ortaya çıkar. e-ticaret kampanya sonrası analiz için iadelerin tamamlanmasını beklemek, indirim ve kargo maliyetini ayrı hesaplamak, kârlılığı ürün ve kanal bazında okumak, stok ve operasyon performansını eklemek, yeni müşterinin kalıcılığını izlemek ve bulguları yazılı hale getirmek gerekir. Planlama tarafını güçlendirmek için kampanya stratejileri yazımızı inceleyebilirsiniz.
7 GÜN ÜCRETSİZ DENEYİN
Buybox sıranızı pazaryerlerinde anlık izleyin ve tek tuşla aksiyon alın
